అభివృద్ధి-ఆధారిత కంపెనీలు తమ భవిష్యత్ వృద్ధికి ఇంధనం కల్పించడానికి మొదటిసారిగా ప్రాధమిక మార్కెట్లో మూలధనాన్ని పెంచడానికి, ఇనీషియల్ పబ్లిక్ ఆఫర్లు ఒక మార్గం. కంపెనీలు తమ సెక్యూరిటీలను ప్రజలకు అమ్ముతాయి. ప్రజలు తమ కంపెనీ ఈక్విటీని కొనుగోలు చేసినప్పుడు కంపెనీకి మూలధన ప్రోత్సాహం లభిస్తుంది. మరియు ప్రజలు తమ వాటాలకు దామాషా పద్దతిలో సంస్థ యొక్క భాగ్యాన్ని పొందుతారు. అన్నీ సరిగ్గా జరిగితే, సంబంధం పరస్పర ప్రయోజనకరంగా ఉంటుంది.

ఐ‌పి‌ఓ రకాలు:

  • ఫిక్సెడ్ ప్రైస్ ఇష్యూ 
  • బుక్ బిల్డింగ్ ఇష్యూ 

ఇనీషియల్ పబ్లిక్ ఆఫర్ ఫిక్సెడ్ ప్రైస్ ఇష్యూ లేదా బుక్ బిల్డింగ్ ఇష్యూ లేదా రెండింటి కలయిక ద్వారా చేయబడవచ్చు.

ఫిక్సెడ్ ప్రైస్ ఇష్యూ 

ఫిక్సెడ్ ప్రైస్ ఇష్యూ ఐ‌పి‌ఓ ప్రక్రియలో, కంపెనీ వారి అండర్‌రైటర్‌లతో పాటు కంపెనీల ఆస్తులు, బాధ్యతలు మరియు ప్రతి ఆర్థిక అంశాలను మూల్యాంకన చేస్తాయి. అప్పుడు వారు లక్ష్య నిధులను సాధించడానికి ప్రతి ఇష్యూకు ధరను నిర్ణయించడానికి ఈ గణాంకాలతో పనిచేస్తారు. ఒక ఇష్యూకి నిర్ణయించిన ఈ ధర ఆర్డర్ డాక్యుమెంట్లో ముద్రించబడుతుంది. ఆర్డర్ పత్రం గుణాత్మక మరియు పరిమాణాత్మక కారకాలతో ధరను సమర్థిస్తుంది. సెక్యూరిటీల డిమాండ్, ఇష్యూ ముగిసిన తర్వాత మాత్రమే తెలుస్తుంది. ఓవర్‌సబ్‌స్క్రిప్షన్ స్థాయిలు ఫిక్సెడ్ ప్రైస్ ఆఫరింగ్స్ లో ఎక్కువగా ఉంటాయి, కొన్నిసార్లు అనేక వందల రెట్లు.

బుక్ బిల్డింగ్ ఇష్యూ 

అభివృద్ధి చెందిన దేశాలతో పోలిస్తే, బుక్ బిల్డింగ్ అనే భావన భారతదేశానికి కొత్తది. బుక్ బిల్డింగ్ ఇష్యూలో, ఐపిఓ ప్రక్రియ సమయంలో ధర కనుగొనబడుతుంది. ఫిక్సెడ్ ధర ఏదీ ఉండదు, కానీ ఒక ధర బ్యాండ్ ఉంటుంది. బ్యాండ్‌లో అతి తక్కువ ధర ‘ఫ్లోర్ ధర’గా సూచించబడుతుంది మరియు అత్యధిక ధర ‘క్యాప్ ధర’ గా సూచించబడుతుంది.

ఆర్డర్ డాక్యుమెంట్లో ధర బ్యాండ్ ప్రింట్ చేయబడుతుంది. మరియు పెట్టుబడిదారులు వారు చెల్లించాలనుకునే ధరతో కోరుకున్న పరిమాణాల షేర్ల కోసం బిడ్ చేయవచ్చు. బిడ్ల ఆధారంగా, షేర్ ధర నిర్ణయించబడుతుంది. సెక్యూరిటీలు ఫ్లోర్ ధర కన్నా ఎక్కువకు లేదా సమానంగా అందించబడతాయి. బుక్ నిర్మించబడినందున డిమాండ్ ప్రతిరోజు తెలుస్తుంది.

కాబట్టి, ఇష్యూల మధ్య తేడాలు ఏమిటి?

రెండిటి మధ్య వత్యాసాలు ఈ క్రింది టేబుల్ లో ఇవ్వబడ్డాయి

ఫిక్సెడ్ ప్రైస్ ఇష్యూ  బుక్ బిల్డింగ్ ఇష్యూ 
ప్రైసింగ్ షేర్ ధర జారీ చేసిన మొదటి రోజున నిర్ణయించబడుతుంది మరియు ఆర్డర్ పత్రంలో ముద్రించబడుతుంది. ఖచ్చితమైన షేర్ ధర నిర్ణయించబడదు. ధర బ్యాండ్ మాత్రమే ఫిక్స్ చేయబడుతుంది. బిడ్ మూసివేయబడిన తేదీ తర్వాత ధర నిర్ణయించబడుతుంది.
డిమాండ్ ఇది ఇష్యూ మూసివేసిన తర్వాత మాత్రమే తెలుస్తుంది. ఇది ప్రతి రోజు తెలుసుకోవచ్చు.
చెల్లింపు ముందుగానే 100% చెల్లింపు చేయాలి. కేటాయింపు తర్వాత వాపసు ఇవ్వబడుతుంది. కేటాయింపు తర్వాత చెల్లింపు చేయవచ్చు.
రిజర్వేషన్లు కేటాయింపులలో 50% 2 లక్షల లోపు పెట్టుబడిదారులకు మరియు మిగిలినవి  అధిక మొత్తం పెట్టుబడిదారులకు రిజర్వు చేయబడుతుంది. కేటాయింపుల యొక్క 50% క్యూఐబిల కోసం రిజర్వ్ చేయబడింది. చిన్న పెట్టుబడిదారులకు 35% మరియు మిగిలినది ఇతర వర్గాల పెట్టుబడిదారులకు 

– ఫిక్సెడ్ ధర ఐ‌పి‌ఓ లో కంపెనీ యొక్క షేర్లను తక్కువగా అంచనా చేయవచ్చు. ఆ ధర తరచుగా, సరసమైన ప్రపంచంలోని మార్కెట్ విలువ కంటే తక్కువగా ఉంటుంది. దాని ఫలితంగా ఈ షేర్లు చాలా త్వరగా మరియు ఎక్కువ పరిమాణాలలో అమ్ముడవుతాయి మరియు పెట్టుబడిదారులు కంపెనీని సానుకూలంగా పున పరిశీలన చేస్తారు. కంపెనీ మరియు దాని ఐపిఓ కు ముందు ఉన్న వాటాదారులకు సంబంధించిన వరకు, వారు గణనీయమైన భాగాన్ని ఇచ్చి ఉండవచ్చు.

– బుక్ బిల్డింగ్ ప్రక్రియ సాపేక్షంగా మరింత సమర్థవంతంగా ఉంటుంది. ఇది షేర్ల యొక్క డిమాండ్ మరియు సరఫరాకు సరిపోలడం వలన షేర్ ధర స్థిరంగా ఉంటుంది. ఫిక్సెడ్ ప్రైస్ ఇష్యూ లాగా ఎటువంటి ధర లీక్లు ఉండవు. ఐపిఓ మూసివేసిన తర్వాత నిర్ణయించిన ధర కాబట్టి, ఇది పరస్పర ప్రయోజనకరంగా ఉంటుంది. పెట్టుబడిదారుడు సంభావ్య అభివృద్ధి చెందుతారు మరియు కంపెనీ సరసమైన రాబడిని అందుకుంటుంది. 

– ఫిక్సెడ్ ప్రైస్ ఇష్యూలో డిమాండ్ కింద పడే అవకాశాలు ఉండవచ్చు.

– బుక్ బిల్డింగ్ ప్రక్రియ పెట్టుబడిదారుని పెద్ద అస్పష్టతకు గురి చేస్తుంది.

ముగింపు

బుక్ బిల్డింగ్ ఇష్యూల కంటే ఫిక్సెడ్ ప్రైస్ ఇష్యూల సంఖ్య ఎక్కువగా ఉంటుంది. కానీ బుక్ బిల్డింగ్ ఇష్యూల నుండి సేకరించిన మూలధనం మార్కెట్ ధర దిద్దుబాట్ల తర్వాత ఫిక్సెడ్ ప్రైస్ ఇష్యూల కంటే ఎక్కువగా ఉంటుంది. బుక్ బిల్డింగ్ ఇష్యూ భారతీయ స్టాక్ మార్కెట్లలో తనకంటూ ఒక స్థానాన్ని సంపాదించుకుంటోంది. ఇది పెద్ద ఇష్యూల విషయంలో ఎక్కువగా ఉపయోగించబడుతుంది.