భారతదేశంలో, నిఫ్టీ మరియు సెన్సెక్స్ ముఖ్యమైన స్టాక్ సూచికలు, ఇవి స్టాక్ మార్కెట్ యొక్క శక్తిని నిర్ణయిస్తాయి లేదా చూపిస్తాయి. ఈక్విటీల కొరకు సెన్సెక్స్ అనేది అత్యంత పాత మార్కెట్ ఇండెక్స్ మరియు ఇండెక్స్ యొక్క ఫ్రీఫ్లోట్ మార్కెట్ క్యాపిటలైజేషన్ లో సుమారు 45 శాతం ప్రతినిధిగా బాంబే స్టాక్ ఎక్స్ఛేంజ్ (బిఎస్ఇ)లో జాబితా చేయబడిన టాప్ 30 కంపెనీల నుండి షేర్లు కలిగి ఉన్నది. మరొకవైపు నిఫ్టీ, నేషనల్ స్టాక్ ఎక్స్ఛేంజ్ (ఎన్ఎస్ఇ)లో జాబితా చేయబడిన టాప్ 50 కంపెనీల నుండి షేర్లు కలిగి ఉండి, ఇండెక్స్ యొక్క ఉచితఫ్లోట్ మార్కెట్ క్యాపిటలైజేషన్ లో సుమారుగా 62 శాతం కలిగి ఉంది.

ఇండెక్స్ అంటే ఏమిటి?

మార్కెట్ పనితీరు లేదా ధరల కదలిక వంటి మార్పులను కొలిచే గణాంక మొత్తం సూచిక (ఇండెక్స్). నిర్దిష్ట మార్కెట్ లక్షణాల ఆధారంగా, మార్కెట్ సూచికలు హోల్డింగ్స్ యొక్క పోర్టుఫోలియో విలువను లెక్కించడం లేదా కొలవడం జరుగుతుంది, మరియు పెట్టుబడిదారులు పోర్టుఫోలియో పనితీరును పోల్చడానికి మార్కెట్ సూచికలను ఉపయోగిస్తారు మరియు వాటిని వారి పెట్టుబడి పోర్టుఫోలియోలను నిర్వహించడానికి ఆధారంగా ఉపయోగిస్తారు. 

భారతీయ స్టాక్ మార్కెట్లో రెండు పెద్ద క్యాప్ సూచికలు ఉన్నాయి, ఇవి ఎస్&పి బిఎస్ఇ సెన్సెక్స్ మరియు ఎస్&పి సిఎన్ఎక్స్ నిఫ్టీ. రెండు సూచికల పనితీరు ఆధారంగా, మార్కెట్లో మార్పులను కొలవవచ్చు.

సెన్సెక్స్ vs నిఫ్టీ:

సెన్సెక్స్ అంటే ఏమిటి?

సెన్సిటివ్ ఇండెక్స్ అని పిలువబడే సెన్సెక్స్ అనేది బాంబే స్టాక్ ఎక్స్చేంజ్ (బిఎస్ఇ) యొక్క స్టాక్ మార్కెట్ సూచిక. 100 యొక్క మూల విలువతో, సెన్సెక్స్ అనేది మార్కెట్-వెయిటెడ్ స్టాక్ ఇండెక్స్, ఇందులో వారి పనితీరు మరియు ఆర్థికబలం ఆధారంగా టాప్, బాగా స్థిరపడిన 30 కంపెనీల షేర్లు ఉంటాయి. అంతే కాకుండా, ఫ్రీ-ఫ్లోట్ మార్కెట్ క్యాపిటలైజేషన్ పద్ధతిని ఉపయోగించి సెన్సెక్స్ లెక్కించబడుతుంది, మరియు ఎంచుకున్న 30 స్టాక్స్ యొక్క పనితీరు నేరుగా సూచిక స్థాయి ద్వారా ప్రతిబింబిస్తుంది.

మార్కెట్లో సాధారణ ప్రజలకు ట్రేడింగ్ కోసం సిద్ధంగా అందుబాటులో ఉన్న కంపెనీల ద్వారా జారీ చేయబడిన అన్ని షేర్ల ప్రతిపాదనను ఫ్రీఫ్లోట్ మార్కెట్ క్యాపిటలైజేషన్ అని పిలుస్తారు. ఫ్రీఫ్లోట్ మార్కెట్ క్యాపిటలైజేషన్ పద్ధతిలో, ఎంచుకున్న అన్ని 30  స్టాక్స్ యొక్క మార్కెట్ విలువ, ఒక బేస్ వ్యవధికి సంబంధించిన సూచిక ద్వారా ప్రతిబింబిస్తుంది. 30 కంపెనీలలో ఉన్న ప్రతి కంపెనీ యొక్క మార్కెట్ క్యాపిటలైజేషన్‌ను మొదట నిర్ణయించడం ద్వారా సెన్సెక్స్ లెక్కించబడుతుంది, ఆపై దానిని ఫ్రీ-ఫ్లోట్ కారకానికి గుణించాలి, ఇది ఫ్రీ-ఫ్లోట్ మార్కెట్ క్యాపిటలైజేషన్‌ను అందిస్తుంది. తరువాత దానిని ఇండెక్స్ డివైజర్ ద్వారా విభజించబడుతుంధి.

నిఫ్టీ అంటే ఏమిటి?

నేషనల్ స్టాక్ ఎక్స్ఛేంజ్ ఫిఫ్టీ (Nifty) అనేది నేషనల్ స్టాక్ ఎక్స్ఛేంజ్ (NSE) యొక్క స్టాక్ మార్కెట్ సూచిక. నిఫ్టీ 50 మరియు సిఎన్ఎక్స్ నిఫ్టీ అని కూడా పిలుస్తారు, ఇది ఎన్ఎస్ఇలో చురుకుగా వర్తకం చేసే 50 స్టాక్లను కలిగి ఉంటుంది మరియు ఎన్ఎస్ఇ యొక్క అనుబంధ సంస్థ అయిన ఇండియా ఇండెక్స్ సర్వీసెస్ అండ్ ప్రొడక్ట్స్ లిమిటెడ్ (ఐఐఎస్ఎల్) యాజమాన్యంలో  నిర్వహించబడుతుంది. అంతే కాకుండా, సూచిక యొక్క మూల విలువ 1000, మరియు ఇది ఉచితఫ్లోట్ మార్కెట్ క్యాపిటలైజేషన్ వెయిటెడ్ పద్ధతిని ఉపయోగించి లెక్కించబడుతుంది.

సెన్సెక్స్ మాదిరిగానే, మార్కెట్ క్యాపిటలైజేషన్ మొదట మార్కెట్ ధరతో ఈక్విటీని గుణించడం ద్వారా లెక్కించబడుతుంది. ఫ్రీఫ్లోట్ క్యాపిటలైజేషన్ నిర్ణయించడానికి, ఈక్విటీ క్యాపిటల్ ధరతో గుణించబడుతుంది మరియు ఇది మరోసారి IWF (ఇన్వెస్టిబుల్ వెయిట్ ఫాక్టర్) తో గుణించబడుతుంది. ప్రస్తుత మార్కెట్ విలువను బేస్ మార్కెట్ క్యాపిటల్ ద్వారా విభజించడం ద్వారా నిఫ్టీ రోజువారీగా లెక్కించబడుతుంది మరియు బేస్ ఇండెక్స్ విలువ 1000 తో గుణించబడుతుంది.

సెన్సెక్స్ మరియు నిఫ్టీ మధ్య వ్యత్యాసం

సెన్సెక్స్ మరియు నిఫ్టీ స్టాక్ మార్కెట్ సూచికలు, ఇవి స్టాక్ మార్కెట్ యొక్క బలాన్ని వివరించడానికి ఉపయోగిస్తారు. రెండూ దాదాపు ఒకే పద్ధతిలో లెక్కించబడగా, రెండు మార్కెట్ సూచికల మధ్య కొన్ని వ్యత్యాసాలు ఉన్నాయి.

1. నిఫ్టీ నేషనల్ ఫిఫ్టీనుండి ఉద్భవించగా, సెన్సెక్స్ సెన్సిటివ్ ఇండెక్స్నుండి తీసుకోబడింది.

2. సెన్సెక్స్‌ను బాంబే స్టాక్ ఎక్స్ఛేంజ్ (బిఎస్‌ఇ) నిర్వహిస్తుండగా, నిఫ్టీని ఇండియా ఇండెక్స్ సర్వీసెస్ ప్రొడక్ట్స్ లిమిటెడ్ (ఐఐఎస్ఎల్) నిర్వహిస్తుంది, ఇది నేషనల్ స్టాక్ ఎక్స్ఛేంజ్ (ఎన్‌ఎస్‌ఇ) యొక్క అనుబంధ సంస్థ.

3. నిఫ్టీలో టాప్ 50 కంపెనీల నుండి 50 ఎంచుకున్న స్టాక్స్ ఉన్నాయి, వీటిని ఇండెక్స్ నిర్ణయించడానికి ఉపయోగిస్తారు, అయితే సెన్సెక్స్ టాప్ 30 కంపెనీల నుండి ఎంచుకున్న 30 స్టాక్లను కలిగి ఉంటుంది, వీటిని ఇండెక్స్ నిర్ణయించడానికి ఉపయోగిస్తారు.

4. నిఫ్టీ యొక్క బేస్ ఇండెక్స్ విలువ 1000 కాగా, సెన్సెక్స్ యొక్క బేస్ ఇండెక్స్ విలువ 100.

ముగింపు:

నిఫ్టీ మరియు సెన్సెక్స్ భారతదేశంలో రెండు ప్రధాన స్టాక్ మార్కెట్ సూచికలు. నిఫ్టీ మరియు సెన్సెక్స్ రెండూ స్టాక్ మార్కెట్ యొక్క బలాన్ని సూచిస్తాయి మరియు అనేక పోలికలు కలిగి ఉంటాయి. ఏదేమైనా, సెన్సెక్స్ మరియు నిఫ్టీల మధ్య ఉన్న ముఖ్యమైన వ్యత్యాసం ఏమిటంటే, నిఫ్టీ 50 అగ్ర సంస్థల పనితీరును కొలవడానికి రూపొందించబడింది, అయితే సెన్సెక్స్ 30 బాగా స్థిరపడిన సంస్థల పనితీరును కొలవడానికి రూపొందించబడింది. అంతే కాకుండా, సెన్సెక్స్ యొక్క సూచిక యొక్క మూల విలువ 100 కాగా, నిఫ్టీ యొక్క మూల సూచిక విలువ 1000.