భారతీయ స్టాక్ ఎక్స్ఛేంజ్ లలో ఇనీషియల్ పబ్లిక్ ఆఫరింగ్స్ ఒక సాధారణ విషయంగా మారింది. కంపెనీలకు నిధులు సేకరించడానికి ఒక మాధ్యమంగా ఉండడంతో పాటు, IPOలు కూడా ఆర్థిక వ్యవస్థ బలానికి పరోక్ష సూచిక. 2019 లో ఆర్థిక వృద్ధి తగ్గుతూ ఉండటంతో, ప్రాథమిక మార్కెట్లో కార్యకలాపాలు నెమ్మదిగా తగ్గాయి. గత సంవత్సరం ₹ 30,959 కోట్లకు వ్యతిరేకంగా, 2019 లో IPO ద్వారా కేవలం ₹ 12,362 కోట్లు సేకరించాయి కంపెనీలు.

ప్రాథమిక మార్కెట్లు మీకు ఆర్థిక వ్యవస్థ పరిస్థితి గురించి ఆసక్తికరమైన వివరాలను ఇస్తాయి, ఇది ఒక IPO యొక్క చిన్న చిన్న వివరాలను కూడా అర్థం చేసుకోవడం ముఖ్యం. IPO సైజు, ప్రైస్ బ్యాండ్ మరియు ఓపెనింగ్ మరియు క్లోజింగ్ తేదీలు వంటి ప్రధాన పదాలు బాగా తెలిసినప్పటికీ, కొన్ని పదాలు గందరగోళంగా ఉండవచ్చు.

IPO అంటే ఏమిటి?

ఒక ప్రైవేట్ కంపెనీ స్టాక్ మార్కెట్ల ద్వారా పబ్లిక్ నుండి నిధులను సేకరించడానికి షేర్లు జారీ చేసినప్పుడు, అది ఇనీషియల్ పబ్లిక్ ఆఫరింగ్ అని పిలుస్తారు. విస్తరణ కోసం నిధులను సేకరించడానికి లేదా ప్రస్తుత వాటాదారులకు వారి వాటా యొక్క కొంత విలువను తెరవడానికి ఒక మార్గం అందించడానికి ఒక పబ్లిక్ ఆఫరింగ్ సాధారణంగా నిర్వహించబడుతుంది. ఐపిఓ యొక్క ప్రధాన పద్ధతి బుక్ బిల్డింగ్ పద్ధతి.

IPO కోసం డిమాండ్ అంచనా వేయడం ద్వారా బుక్బిల్డింగ్ పద్ధతి ఐపిఓ ప్రక్రియ సమయంలో ఇష్యూ ధరను కనుగొంటుంది. బుక్ బిల్డింగ్ పద్ధతిలో, ఇష్యూ కోసం ధర బ్యాండ్ ను కంపెనీ ప్రకటించును మరియు పెట్టుబడిదారులు వివిధ ధర పాయింట్లలో నిర్దిష్ట సంఖ్యలో షేర్ల కోసం వారి వేలం ఉంచుతారు. ప్రతి ధర పాయింట్ వద్ద షేర్ల సంఖ్య కోసం ఉన్న వేలం ఆధారంగా తుది ఇష్యూ ధర నిర్ణయించబడుతుంది. బుక్ బిల్డింగ్ పద్ధతిలో సబ్స్క్రైబర్ సమాచారం రోజువారీ నవీకరించబడుతుంది.

బుక్ బిల్డింగ్ పద్ధతి ద్వారా ఒక IPO సమయంలో, కంపెనీ షేర్ల ధర బ్యాండ్ను ప్రకటిస్తుంది, కానీ ధర బ్యాండ్తో పాటు, ముఖ విలువ కూడా ప్రకటించబడుతుంది. ధర బ్యాండ్ యొక్క తక్కువ చివరిని ఫ్లోర్ ప్రైస్ మరియు ఎగువ చివరిని సీలింగ్ ప్రైస్ అని పిలుస్తారు. తుది జారీ ధర ఫ్లోర్  ప్రైస్కు పైన సెట్ చేయబడును కానీ సీలింగ్ ప్రైస్కు సమానంగా లేదా తక్కువగా ఉంటుంది.

ముఖ విలువ

ఫ్లోర్ ప్రైస్, సీలింగ్ ప్రైస్ మరియు ఇష్యూ ధర ముఖ్యమైన నిబంధనలు, కానీ కంపెనీలు షేర్ల యొక్క ముఖ విలువను ఎందుకు ప్రకటిస్తారు. పార్ వాల్యూ అని కూడా పిలవబడే ఫేస్ వాల్యూ, షేర్ల నామమాత్రపు విలువ. ముఖ విలువ రూ 1, రూ 2, రూ 5 లేదా రూ 100 కూడా ఉండవచ్చు. ఇష్యూ ధర లేదా ధర బ్యాండ్ అనేది సంభావ్య సబ్స్క్రైబర్ల నుండి అడగడానికి కంపెనీ నిర్ణయించే అదనపు ప్రీమియంతో షేర్ల యొక్క ముఖ విలువ.

ఇష్యూ ధర= ఫేస్ వాల్యూ + ప్రీమియం

ప్రీమియం అనేది యాదృచ్ఛికంగా నిర్ణయించబడిన మొత్తం కాదు, అది కంపెనీ యొక్క అమ్మకాలు, లాభం మరియు అభివృద్ధి వంటి పనితీరు కొలమానాలు పై ఆధారపడి ఉంటుంది. షేర్ల ముఖ విలువకు సమీపంలో ధర బ్యాండ్ ఏర్పాటు చేసిన IPOలు ఉన్నాయి, అంటే కంపెనీ కనీస ప్రీమియం కోరుకుంది అని అర్థం. ముఖ విలువ అంటే స్పష్టంగా ఉంటుంది, కానీ ముఖ విలువ యొక్క వినియోగం ఏమిటి.

జాబితా చేసిన తర్వాత, మార్కెట్ పరిస్థితులు మరియు కంపెనీ పనితీరు ప్రకారం ఒక కంపెనీ యొక్క స్టాక్ ధర మారుతుంది. షేర్ ధర మార్కెట్ పై ఆధారపడి ఉంటుంది, కానీ ముఖ విలువ కాదు, అందుకే కంపెనీలు షేర్ విభజనను ప్రకటించడానికి ముఖ విలువను ఉపయోగిస్తారు. ఉదాహరణకు, కంపెనీ ఎబిసి యొక్క షేర్ ధర రూ 5000 ను తాకింది. దాని ముఖ విలువ రూ 10. భారతదేశంలో అనేక రిటైల్ పెట్టుబడిదారులకు ఒక షేర్ కు ₹ 5000 చెల్లించడం కష్టంగా ఉంటుంది. షేర్ల లిక్విడిటీని పెంచడానికి, కంపెనీ షేర్లను ఒక్కో షేరు అయిదు షేర్లుగా విభజించవచ్చు. విభజించిన తర్వాత, ముఖ విలువ రూ 2 ఉంటుంది మరియు షేర్ల ధర రూ 1,000 కు తగ్గుతుంది.

అదేవిధంగా, కంపెనీలు ఒక డివిడెండ్ ప్రకటించినప్పుడు, వారు షేర్ ధరకు బదులుగా ముఖ విలువను ఉపయోగిస్తారు. ఒకవేళ ₹ 2 ముఖ విలువ మరియు ₹ 200 షేర్ ధర గల ఒక కంపెనీ ముఖ విలువలో 100% డివిడెండ్ ప్రకటించినట్లయితే, ఒక్కో షేరుకు కు ₹ 4 డివిడెండ్ అని దాని అర్ధం.

ముగింపు

ముఖ విలువ మరియు ప్రీమియం వంటి నిబంధనల స్పష్టమైన అవగాహనతో, మీరు పెట్టుబడి పెట్టేటప్పుడు మరింత తెలివైన నిర్ణయం తీసుకోవచ్చు. కంపెనీలు ప్రకటించిన అనేక కార్పొరేట్ చర్యలు ముఖ విలువను పేర్కొంటాయి. సాంకేతికతల మధ్యలో నలిగిపోవడం అనేది, మూలధన మార్కెట్లలో పెట్టుబడి పెట్టడం ఆలస్యం చేయడానికి కారణం కాకూడదు.