మీరు ప్రతిరోజూ చేసే పనులను చూసుకుంటే ఈక్విటీ లేదా డెబ్ట్ వంటి మీ ఫైనాన్సులను మేనేజ్ చేసుకోవడం అవాంతరంగా ఉండవచ్చు. 1996 డిపాజిటరీ చట్టం ప్రతి ఒక్కరికీ కొన్ని క్లిక్‌లలో తమ ఆర్థిక సెక్యూరిటీలను నిర్వహించడం సులభతరం చేసింది. షేర్లు లేదా ఇతర సెక్యూరిటీల భౌతిక కాపీలను స్వీకరించడానికి బదులుగా, ఒక డిమాట్ అకౌంట్ అనేది మీరు ఒక ప్రామాణీకరించబడిన ఎలక్ట్రానిక్ వ్యవస్థపై మీ ఆర్థిక సెక్యూరిటీను కలిగి ఉండే ఆన్లైన్ ట్రేడింగ్ ప్లాట్ఫార్మ్ యొక్క ప్రయోజనాలను పొందడానికి మీకు సహాయపడుతుంది.

మోసం తగ్గించడానికి, మార్కెట్ సామర్థ్యాన్ని మెరుగుపరచడానికి మరియు సులభమైన వాణిజ్యం వీలుకల్పించడానికి అత్యంత అభివృద్ధి చెందిన దేశాలు ఎలక్ట్రానిక్ ట్రేడింగ్ ప్లాట్‌ఫార్మ్‌లను అందిస్తూ ఉన్న మారుతున్న సమయాలతో అనుగుణంగా 1996 లో డిమాట్ అకౌంట్ కోసం నిబంధనలను భారత ప్రభుత్వం ప్రవేశపెట్టింది. 

సెక్యూరిటీస్ ఎక్స్చేంజ్ బోర్డ్ ఆఫ్ ఇండియా (సెబి) ప్రకారం, ఫైనాన్షియల్ సెక్యూరిటీలలో ట్రేడింగ్ చేసేవారికి ఎవరికైనా ఒక డిమాట్ అకౌంట్ తప్పనిసరి.

డిమాట్ అకౌంట్ అంటే ఏమిటి?

ఒక డిమాట్ అకౌంట్ అంటే ‘డిమెటీరియలైజ్డ్’ అకౌంట్ అని అర్ధం,అంటే మీ షేర్లు, స్టాక్స్, బాండ్లు మరియు ఇతర ఫైనాన్షియల్ సెక్యూరిటీలు ఇప్పుడు ఒక ‘మెటీరియల్’ లేదా హార్డ్ కాపీ ఫారంకు బదులుగా ఎలక్ట్రానిక్ రూపంలో అందుబాటులో ఉన్నాయని అర్థం. 

ఒక డిమాట్ అకౌంట్ ఈ క్రింది పరిధిలో సెక్యూరిటీలు కలిగి ఉండవచ్చు:

  1. షేర్లు
  2. స్టాక్స్
  3. ఇ-గోల్డ్
  4. బాండ్లు
  5. ప్రభుత్వ సెక్యూరిటీలు
  6. ఐపిఓలు
  7. ఎక్స్చేంజ్-ట్రేడెడ్ ఫండ్స్
  8. కన్వర్టిబుల్ కాని డిబెంచర్లు
  9. స్టాక్ ఎక్స్చేంజ్ పై ట్రేడ్ చేయబడిన మ్యూచువల్ ఫండ్స్

మీరు ఏదైనా ఇతర బ్యాంక్ అకౌంట్ వలె డీమ్యాట్ అకౌంట్ గురించి ఆలోచించవచ్చు: ఇది మీ క్రెడిట్లు, డెబిట్లు, బ్యాలెన్సులు, ట్రాన్సాక్షన్ చరిత్రను చూపుతుంది మరియు మీ ఫైనాన్సెస్ ఎలక్ట్రానిక్ గా నిర్వహించడానికి ఒక ప్రదేశం. మీరు అకౌంట్ను నిర్వహించవలసిన హోల్డింగ్స్ విలువకు తక్కువ పరిమితి లేదు. మీరు అకౌంట్ను తెరిచినప్పుడు మరియు మొత్తం సమయంలో మీరు అకౌంట్ను కలిగి ఉన్నప్పుడు కూడా మీరు సున్నా మిగులు మొత్తాన్ని కలిగి ఉండవచ్చు.

డిమాట్ అకౌంట్ యొక్క ప్రయోజనాలు

గత కొన్ని సంవత్సరాల్లో చేసిన సాంకేతికపరమైన పెద్ద అడుగులు డీమాట్ అకౌంట్ను కలిగి ఉండటానికి చాలా ప్రయోజనాలకు దారితీసింది:

  1. వ్యాపారులు వారి సౌలభ్యం ప్రకారం ఒక లావాదేవీని చేయవచ్చు, ఇది సౌకర్యవంతంగా మరియు సమయాన్ని ఆదా చేస్తుంది.
  2. ట్రాన్సాక్షన్లను రిజిస్టర్ చేయడానికి విసుగుపుట్టించే పేపర్ వర్క్ లేదు.
  3. సెక్యూరిటీలు ఎలక్ట్రానిక్ రూపంలో నిల్వ చేయబడటం వలన, షేర్ సర్టిఫికెట్లు, బాండ్లు మొదలైన వాటి భౌతిక కాపీల యొక్క దొంగతనం, ఆలస్యం, లేదా ఫోర్జింగ్ రిస్క్ ఏదీ లేదు.
  4. మీకు డెబ్ట్ మరియు ఈక్విటీ సాధనాలను హోల్డింగ్ కోసం ఒకే ఇంటిగ్రేటెడ్ ప్లాట్ఫార్మ్ ఉంటుంది.
  5. బోనస్, విభజనలు, విలీనాలు, కన్సాలిడేషన్లు మొదలైన సందర్భంలో ఆటోమేటెడ్ క్రెడిట్లు రిజిస్టర్డ్ డిమాట్ అకౌంట్కు చేయబడతాయి.
  6. బహుళ కమ్యూనికేషన్ల అవసరాన్ని తొలగిస్తుంది: కంపెనీ, వ్యాపారి, పెట్టుబడిదారుని సంప్రదించవలసిన అవసరాన్ని తీసివేసే ఎలక్ట్రానిక్ హెచ్చరికల ద్వారా ప్రతి వాటాదారునికి ట్రాన్సాక్షన్ గురించి తెలియజేయబడుతుంది.
  7. డిపాజిటరీ పాల్గొనేవారి ద్వారా పెట్టుబడిదారుడు పెట్టుబడి పెట్టిన ప్రతి కంపెనీలో చిరునామా మార్పులు నవీకరించబడతాయి.
  8. ఒకప్పుడు షేర్లు లాట్స్ లో మాత్రమే ట్రాన్సాక్షన్ చేసినప్పుడు లాగాకాక ఒకే షేర్ కొనుగోలు చేయవచ్చు/విక్రయించవచ్చు.
  9. ఇతరత్రా సెక్యూరిటీల భౌతిక రికార్డులతో సంబంధం కలిగి ఉన్న స్టాంప్ డ్యూటీ ఖర్చులను తొలగించడం వలన ట్రేడింగ్ ఖర్చులో గణనీయమైన తగ్గింపు జరిగింది.

డిమాట్ అకౌంట్ యొక్క కీలక అంశాలు

నాలుగు కీలక అంశాలు ఉన్నాయి:

  1. డిపాజిటరీ

భారతదేశంలో పనిచేస్తున్న రెండు అధీకృత డిపాజిటరీలు ఉన్నాయి, అవి  సెంట్రల్ డిపాజిటరీ ఆఫ్ సెక్యూరిటీస్ లిమిటెడ్ మరియు నేషనల్ డిపాజిటరీ ఆఫ్ సెక్యూరిటీస్ లిమిటెడ్. ఈ రెండు సంస్థలు ఎలక్ట్రానిక్ గా ప్రీ-వెరిఫైడ్ షేర్లను కలిగి ఉంటాయి.

  1. డిపాజిటరీ పార్టిసిపెంట్ (డిపి)

సెబి కింద రిజిస్టర్ చేయబడిన ఏదైనా ఫైనాన్షియల్ సంస్థ డిపాజిటరీ యొక్క ఏజెంట్ గా పని చేయవచ్చు మరియు ఇన్వెస్టర్ కోసం ట్రాన్సాక్షన్లను నిర్వహించవచ్చు. డిపి ద్వారా ఏదైనా డిపాజిటరీ సేవ ఛానెల్ చేయబడాలి. ఒక డిపి ఒక ఆర్థిక సంస్థ, ఒక షెడ్యూల్డ్ కమర్షియల్ బ్యాంక్, భారతదేశంలో పనిచేసే విదేశీ బ్యాంక్ (ఆర్బిఐ ఆమోదించబడింది), స్టాక్ బ్రోకర్, ఒక క్లియరింగ్ హౌస్, ఒక స్టేట్ ఫైనాన్షియల్ కార్పొరేషన్, షేర్ ట్రాన్స్ఫర్ ఏజెంట్, ఒక నాన్-బ్యాంకింగ్ ఫైనాన్షియల్ కంపెనీ మొదలైనవి కావచ్చు. సెబీ ప్రతి డిపికి ఒక ప్రత్యేకమైన కోడ్ కేటాయించింది.

  1. పెట్టుబడిదారు

పెట్టుబడిదారు అనేది వ్యక్తి, వారు  సెక్యూరిటీల యజమాని. ఈ సందర్భంలో, డిమాట్ అకౌంట్ను కలిగి ఉన్న వ్యక్తి పెట్టుబడిదారు.

  1. ప్రత్యేక ఐడి:

ప్రతి డిమాట్ అకౌంట్ ఒక ప్రత్యేకమైన 16-అంకెల గుర్తింపు నంబర్ కలిగి ఉంటుంది, ఇది సెక్యూరిటీలను మృదువుగా మరియు పారదర్శకమైన ప్రాసెసింగ్ నిర్ధారిస్తుంది.

డిమాట్ అకౌంట్‌తో అందుబాటులో ఉన్న సౌకర్యాలు

మీ ఫైనాన్షియల్ సెక్యూరిటీలు కలిగి ఉండటానికి మాత్రమే ఒక డిమాట్ అకౌంట్ ఉపయోగించబడదు; ఇది అనేక ఇతర ఫంక్షన్లను కూడా అందిస్తుంది:

1. పెట్టుబడి బదిలీ

అకౌంట్ హోల్డర్ వారి హోల్డింగ్స్ యొక్క అన్ని లేదా భాగాన్ని మరొక వ్యక్తికి ట్రాన్స్ఫర్ చేయవచ్చు. అకౌంట్ హోల్డర్ ఖచ్చితమైన సమాచారంతో డెలివరీ సూచన స్లిప్ మాత్రమే నింపవలసి ఉంటుంది మరియు షేర్లు లేదా ఇతర హోల్డింగ్స్ యొక్క అతుకులు లేని బదిలీని చేయవచ్చు.

2. డిమెటీరియలైజేషన్

డిమెటీరియలైజింగ్ ప్రక్రియ ద్వారా ఇన్వెస్టర్ వారి భౌతిక షేర్ సర్టిఫికెట్లు లేదా సెక్యూరిటీల ఇతర భౌతిక రికార్డులను ఎలక్ట్రానిక్ రూపంలోకి మార్చడానికి ఎంచుకోవచ్చు. ఇలా చేయడానికి, అకౌంట్ హోల్డర్ డీమ్యాట్, భౌతిక సర్టిఫికెట్ల సమాచారాన్ని వివరించి అభ్యర్థన ఫారం (ప్రతి డిపి తో అందుబాటులో ఉంటుంది) నింపి దానిని డిపికి అసలు సర్టిఫికెట్లతో సమర్పించాలి. ప్రతి రకం సెక్యూరిటీ వేరే అంతర్జాతీయ సెక్యూరిటీల గుర్తింపు సంఖ్య (ఐఎస్ఐఎన్) కలిగి ఉన్నందున, పెట్టుబడిదారు ప్రతి సెక్యూరిటీ కోసం ఫారంలను వేర్వేరు చేయాలి. 

ఒకసారి డిపి అన్ని డాక్యుమెంటేషన్‌ను ధృవీకరించిన తర్వాత, డిపి పెట్టుబడిదారు అకౌంట్‌ను అప్‌డేట్ చేస్తుంది మరియు డిపాజిటరీ మార్పులను నమోదు చేస్తారు.

డీమెటీరియలైజింగ్ లాగానే, ఒక డిమాట్ సెక్యూరిటీని రీమెటీరియలైజింగ్ ద్వారా భౌతిక రికార్డుగా ప్రాసెస్ చేయవచ్చు. దీని కోసం, ఇన్వెస్టర్ ఐఎస్ఐఎన్ తో ఒక రీమాట్ అభ్యర్థన ఫారం నింపవలసి ఉంటుంది.

  1. లోన్ కోసం కొలేటరల్

లోన్ కోసం అప్లై చేసేటప్పుడు సెక్యూరిటీ హోల్డింగ్స్ విలువను కొలేటరల్ గా ఉపయోగించవచ్చు.

  1. కార్పొరేట్ యాక్షన్లు

డిమాట్ అకౌంట్లోని సెక్యూరిటీలు కంపెనీతో లింక్ చేయబడ్డాయి. అటువంటి సందర్భంలో, ఈక్విటీలో విభజన  ఏర్పడిన ప్రతిసారీ, ఒక బోనస్ జారీ చేయబడుతుంది, లేదా కంపెనీ షేర్లు లేదా ఇతర సెక్యూరిటీలకు సంబంధించి ఏదైనా ఇతర చర్యను తీసుకుంటుంది, పెట్టుబడిదారుకు తెలియజేయబడుతుంది మరియు భద్రతా స్థితి ఆటోమేటిగ్గా నవీకరించబడుతుంది, కేంద్రీకృత వ్యవస్థ కారణంగా. ఒక డిమాట్ అకౌంట్ పెట్టుబడిదారు వారి పెట్టుబడులపై దృష్టిని ఉంచడం సులభతరం చేస్తుంది.

  1. అకౌంట్‌ను ఫ్రీజ్ చేయండి

మీ డిమాట్ అకౌంట్లో మీరు నిర్దిష్ట సెక్యూరిటీలు (మరియు సున్నా మిగులు మొత్తం కాదు) కలిగి ఉన్నప్పుడు మాత్రమే అందుబాటులో ఉంటుంది, పెట్టుబడిదారు ఏవైనా అవాంతరాలు లేని కార్యకలాపాలను ఆశించినప్పుడు ఈ సదుపాయాన్ని ఉపయోగించవచ్చు. మీరు ఒక బ్యాంక్ అకౌంట్ లేదా క్రెడిట్ కార్డును ఎలా బ్లాక్ చేస్తారో అదే విధంగా మీ డిమాట్ అకౌంట్ను ఫ్రీజ్ చేయవచ్చు.

  1. ఇ-సౌకర్యం

త్వరిత లావాదేవీలను ప్రారంభించడానికి, ఎన్ఎస్డిఎల్ పెట్టుబడిదారు ఒక లావాదేవీ జరిపి మరియు తరువాత వారి సంబంధిత డిపికి ఇ-స్లిప్ సమర్పించడానికి అనుమతిస్తుంది.

డిమాట్ అకౌంట్ రకాలు

పెట్టుబడిదారు యొక్క నివాస స్థితి ఆధారంగా భారతదేశంలో తెరవగల మూడు రకాల డిమాట్ అకౌంట్లు ఉన్నాయి:

రెగ్యులర్ డిమాట్ అకౌంట్: భారతదేశంలో నివసిస్తున్న పెట్టుబడిదారులు.

రిపాట్రియబుల్ డిమాట్ అకౌంట్: ఒక నాన్-రెసిడెంట్ రూపాయ అకౌంట్ (ఎన్ఆర్ఇ) కలిగి ఉన్న ఎన్ఆర్ఐలు ఈ రకం డిమాట్ అకౌంట్‌ను తెరవవచ్చు. ఈ అకౌంట్ ఫండ్స్ యొక్క అంతర్జాతీయ బదిలీని అనుమతిస్తుంది.

రిపాట్రియబుల్ కాని డీమాట్ అకౌంట్ – నాన్-రెసిడెంట్ ఆర్డినరీ రూపాయి (ఎన్ఆర్ఓ) అకౌంట్ ఉన్న నాన్-రెసిడెంట్ ఇండియన్స్ ఈ రకం డిమాట్ అకౌంట్ తెరవవచ్చు. అయితే, ఇది ఫండ్స్ యొక్క అంతర్జాతీయ బదిలీకి అనుమతించదు.

డిమాట్ అకౌంట్‌ను ఎలా తెరవాలి?

ఇప్పుడు మీకు డిమాట్ అకౌంట్ యొక్క ఫంక్షన్ మరియు ప్రయోజనాలు తెలుసు కాబట్టి, మీరు ఒక డిమాట్ అకౌంట్ తెరవాలి  అని అనుకోవచ్చు. తగినంత సౌకర్యవంతంగా, ఒక డిమాట్ అకౌంట్ తెరవడం సులభం. ఇది రెండు మార్గాల్లో చేయవచ్చు: ఆఫ్లైన్ మరియు ఆన్లైన్. ఆఫ్‌లైన్‌లో డీమాట్ అకౌంట్ను ఎలా తెరవాలో చూద్దాం.

  1. డిపాజిటరీ పాల్గొనేవారిని ఎంచుకోండి

వివిధ డిపిఎస్ ద్వారా అందించబడే సేవలు మరియు ప్రయోజనాలను మీరు పోల్చిన తర్వాత, మీ అవసరాలకు అత్యంత సరిపోయే డిపిని మీరు ఫైనలైజ్ చేయవచ్చు.

  1. అప్లికేషన్ ఫారం నింపండి

ఒక కొత్త డిమాట్ అకౌంట్ తెరవడానికి మీరు ఒక అప్లికేషన్ ఫారం నింపవలసి ఉంటుంది. దీనితోపాటు, మీరు గుర్తింపు రుజువు, చిరునామా రుజువు, పాన్ కార్డ్, బ్యాంక్ వివరాలు మరియు మీ వ్యక్తిగత వివరాలు వంటి కెవైసి డాక్యుమెంట్ల జాబితాను సబ్మిట్ చేయాలి.

  1. ధృవీకరణ ప్రక్రియ

నైతిక మరియు చట్టపరమైన వ్యాపారాన్ని నిర్ధారించడానికి, మరియు డిమాట్ అకౌంట్ను కలిగి ఉండటం మరియు అది సేవ చేసే వివిధ పనులకు సంబంధించి మీకు ఏవైనా సందేహాలను తీర్చడానికి మీకు నియమాలు మరియు నిబంధనల జాబితా ఇవ్వబడుతుంది. డిపి మీ యొక్క మరియు మీ కెవైసి పత్రాల యొక్క వ్యక్తిగత ధృవీకరణను నిర్వహిస్తుంది. మీరు డిమాట్ అకౌంట్ తెరవడంతో సంబంధం ఉన్న ఏదైనా అవసరమైన ఫీజు చెల్లించవలసి ఉంటుంది. ఈ ఫీజు డిపి యొక్క ప్రస్తుత పాలసీపై ఆధారపడి ఉంటుంది. డిపి నుండి డిపి కు ఫీజు మారుతుంది. 

  1. తుది ఆమోదం

మీ డాక్యుమెంట్లు ధృవీకరించబడిన తర్వాత మరియు తుది ఫార్మాలిటీలు పూర్తయిన తర్వాత, మీ కొత్త డిమాట్ అకౌంట్ తెరవబడుతుంది. మీ అకౌంట్ కోసం మీకు ప్రత్యేక గుర్తింపు నంబర్ కూడా ఇవ్వబడుతుంది.

ఆన్‌లైన్‌లో డిమాట్ అకౌంట్ను ఎలా తెరవాలి?

ఒక డిమాట్ అకౌంట్ తెరవడానికి మరింత సౌకర్యవంతమైన మార్గం ఉంది. కంప్యూటర్ / ల్యాప్టాప్ / ట్యాబ్ / స్మార్ట్ ఫోన్ తో మాత్రమే ఉపయోగించి, మీరు కొన్ని నిమిషాల్లో మీ డిమాట్ అకౌంట్ తెరవవచ్చు.

ఆన్‌లైన్‌లో ఒక డిమాట్ అకౌంట్ను తెరవడానికి దశలు ఇక్కడ ఉన్నాయి:

  1. మీరు ఇష్టపడే డిపి యొక్క అధికారిక వెబ్సైట్ కు వెళ్లండి.
  2. మీ పేరు, ఫోన్ నంబర్ మరియు నివాస నగరం కోసం అడిగే సాధారణ లీడ్ ఫారం నింపండి. అప్పుడు మీరు మీ రిజిస్టర్డ్ మొబైల్ నంబర్ పై ఒక ఒటిపి అందుకుంటారు.
  3. తదుపరి ఫారం కోసం ఒటిపి ని ఎంటర్ చేయండి. పుట్టిన తేదీ, పాన్ కార్డ్ వివరాలు, సంప్రదింపు వివరాలు, బ్యాంక్ అకౌంట్ వివరాలు వంటి మీ కెవైసి వివరాలను పూరించండి.
  4. మీ డిమాట్ అకౌంట్ ఇప్పుడు తెరవబడింది! మీరు మీ ఇమెయిల్ మరియు మొబైల్ పై డిమాట్ అకౌంట్ నంబర్ వంటి వివరాలను అందుకుంటారు.

ఒక పెట్టుబడిదారు బహుళ డిమాట్ అకౌంట్లను కలిగి ఉండవచ్చు. ఈ అకౌంట్లు అదే డిపి తో లేదా వివిధ డిపిఎస్ తో ఉండవచ్చు. పెట్టుబడిదారుడు అన్ని అప్లికేషన్లకు అవసరమైన కెవైసి వివరాలను అందించినంతవరకు, వారు బహుళ డిమాట్ అకౌంట్లను తెరవవచ్చు.

పెట్టుబడిదారుని అర్హత

రిజిస్టర్డ్ భారతదేశ నివాసి ఎవరైనా దానిని రుజువు చేసుకోవడానికి అవసరమైన డాక్యుమెంటేషన్ తో భారతదేశంలో డిమాట్ అకౌంట్ను తెరవవచ్చు. సెబి కింద కొన్ని నియంత్రణలతో, నాన్-రెసిడెంట్-ఇండియన్స్ కూడా డీమ్యాట్ అకౌంట్ తెరవవచ్చు.

ఒక డిమాట్ అకౌంట్లో మూడు అకౌంట్ హోల్డర్ల వరకు ఉండవచ్చు; ఇద్దరు జాయింట్ అకౌంట్ హోల్డర్లు మరియు ఒక ప్రధాన అకౌంట్ హోల్డర్.

బ్యాంక్ అకౌంట్ల లాగానే, మరణం సంభవించిన సందర్భంలో బెనిఫీషియరీని నామినేట్ చేయడానికి ఒక వీలు ఉంది. జాయింట్ అకౌంట్ హోల్డర్ల విషయంలో, ప్రతి అకౌంట్ హోల్డర్ ఒక బెనిఫీషియరీని నామినేట్ చేయడానికి ప్రోత్సహించబడుతుంది. అకౌంట్ హోల్డర్ కోరికల ప్రకారం నామినీని మార్చవచ్చు లేదా నవీకరించవచ్చు.

అంగీకరించబడిన కెవైసి డాక్యుమెంట్ల జాబితా

ఒక డిమాట్ అకౌంట్ తెరవడానికి, మీకు కొన్ని డాక్యుమెంట్లు అవసరం. మీకు గుర్తింపు రుజువు మరియు చిరునామా రుజువు అవసరం. అంగీకరించబడిన డాక్యుమెంటేషన్ జాబితా ఇక్కడ ఇవ్వబడింది:

గుర్తింపు ఋజువు

  1. పాస్పోర్ట్ 
  2. డ్రైవర్ లైసెన్స్
  3. ఓటర్స్ ఐడి
  4. ఐటి రిటర్న్స్
  5. విద్యుత్/ఫోన్ బిల్లు యొక్క ధృవీకరించబడిన కాపీ
  6. పాన్ కార్డు
  7. బ్యాంక్ ధృవీకరణ
  8. కేంద్ర లేదా రాష్ట్ర ప్రభుత్వ సంస్థ ద్వారా జారీ చేయబడిన ఒక ఫోటో ఐడి కార్డ్
  9.  ఐసిఎఐ, ఐసిడబ్ల్యుఎఐ, ఐసిఎస్ఐ,  బార్ కౌన్సిల్ మొదలైనవి జారీ చేసిన ఫోటోతో ఐడెంటిఫికేషన్ కార్డ్ 

చిరునామా రుజువు

  1. ఓటర్స్ ఐడి
  2. రేషన్ కార్డ్
  3. పాస్పోర్ట్
  4. డ్రైవింగ్ లైసెన్సు
  5. బ్యాంక్ పాస్‌బుక్/ బ్యాంక్ స్టేట్‌మెంట్
  6. అమ్మకం కోసం లీవ్ మరియు లైసెన్స్ అగ్రిమెంట్/ అగ్రిమెంట్,
  7. రెసిడెన్షియల్ టెలిఫోన్/ విద్యుత్ బిల్లుల యొక్క ధృవీకరించబడిన కాపీలు
  8. హైకోర్ట్/సుప్రీం కోర్ట్ జడ్జెస్ ద్వారా స్వీయ-ప్రకటన
  9. కేంద్ర లేదా రాష్ట్ర ప్రభుత్వ సంస్థ ద్వారా జారీ చేయబడిన చిరునామాతో ఒక ఫోటో ఐడి కార్డ్
  10. ఐసిఎఐ, ఐసిడబ్ల్యుఎఐ, ఐసిఎస్ఐ,  బార్ కౌన్సిల్ మొదలైనవి జారీ చేసిన ఫోటోతో ఐడెంటిఫికేషన్ కార్డ్

డిమాట్ అకౌంట్‌కు సంబంధించిన వివిధ ఛార్జీలు

ఫీజు డిపి మరియు వారి పాలసీపై ఆధారపడి ఉంటుంది. సాధారణంగా, ఒక వన్-టైమ్ అకౌంట్ తెరవడం ఫీజు; వార్షిక నిర్వహణ ఫీజు; డీమెటీరియలైజేషన్ ఫీజు; డిపి చేసిన ప్రతి ట్రాన్సాక్షన్ పై ట్రాన్సాక్షన్ ఫీజు/కమిషన్ ఉంటుంది.

సాధారణంగా, అకౌంట్ తెరవడం రుసుము మాఫీ చేయబడుతుంది మరియు డిమెటీరియలైజేషన్ రుసుము పూర్తిగా లేకపోవచ్చు.

డిపాజిటరీ పాల్గొనేవారి మధ్య షేర్లను బదిలీ చేయడం

ఒక పెట్టుబడిదారు ఒక డిమాట్ అకౌంట్ నుండి మరొకదానికి సెక్యూరిటీలను బదిలీ చేయాలనుకోవచ్చు. ప్రమేయంలో ఉన్న రెండు డిమాట్ అకౌంట్లను విభిన్న డిపిఎస్, అయితే అదే కేంద్ర డిపాజిటరీ పై ఆపరేట్ చేసినప్పుడు, పెట్టుబడిదారు ఇంట్రా డెలివరీ సూచన స్లిప్ పూరించాలి మరియు వారి డిపికి నింపిన స్లిప్ ను సమర్పించాలి. అయితే, డిపిఎస్ విభిన్న కేంద్ర డిపాజిటరీలలో ఉన్నట్లయితే, పెట్టుబడిదారు ఇంటర్ డెలివరీ సూచన స్లిప్‌ను పూరించాలి. 

సమర్పణలో జరిగిన అదే రోజున డిఐఎస్ ను అమలు చేయడానికి పెట్టుబడిదారు మార్కెట్ ఆన్ లో ఉన్నప్పుడు డిఐఎస్ సమర్పించాలి. ఇది బదిలీ అమలులో ఏ ఆలస్యం లేదని కూడా నిర్ధారిస్తుంది.

దయచేసి గమనించండి, బదిలీని నిర్వహించే బ్రోకర్ బదిలీ రుసుమును వసూలు చేయవచ్చు.

ఒక డిమాట్ అకౌంట్ మరియు ట్రేడింగ్ అకౌంట్ మధ్య తేడా

అదే అంశాలతో ఒక డిమాట్ అకౌంట్ మరియు ట్రేడింగ్ అకౌంట్ డీల్ చేస్తాయి- ఫైనాన్షియల్ సెక్యూరిటీలు. అయితే, ఒక డిమాట్ అకౌంట్ సెక్యూరిటీలు కలిగి ఉండగా, ట్రేడింగ్ అకౌంట్  పెట్టుబడిదారునికి ఈ సెక్యూరిటీలు కొనుగోలు చేయడానికి, అమ్మడానికి లేదా వ్యాపారం చేయడానికి అనుమతిస్తుంది.

ఒకరు ట్రేడింగ్ అకౌంట్ లేకుండా ఒక డిమాట్ అకౌంట్ కలిగి ఉండవచ్చు కానీ డిమాట్ అకౌంట్ లేకుండా ట్రేడింగ్ అకౌంట్ కలిగి ఉండలేరు.

ట్రేడింగ్ అకౌంట్‌ను ఎలా తెరవాలి?

ఒక యాక్టివ్ ట్రేడింగ్ అకౌంట్ కలిగి ఉండటం అంటే స్టాక్ ఎక్స్ఛేంజ్ తో రిజిస్టర్ చేయబడి ఉన్నారని అర్ధం. మీకు ఒక యాక్టివ్ ట్రేడింగ్ అకౌంట్ ఉన్నప్పుడు మాత్రమే ఇది జరగవచ్చు. మీరు వ్యాపారం చేయాలనుకుంటే, ఒక o అన్లైన్ ట్రేడింగ్ అకౌంట్ తెరవడానికి దశలు ఇక్కడ ఇవ్వబడ్డాయి:

  1. సెబి తో రిజిస్టర్ చేయబడిన వివిధ సంస్థల ద్వారా అందించబడే సేవలు మరియు బ్రోకరేజ్ రేట్లను సరిపోల్చండి.
  2. మీ అవసరాలకు సరిపోయే ఒక ఉత్తమమైనదాన్ని ఎంచుకోండి.
  3. అవసరమైన కెవైసి డాక్యుమెంట్లతో అకౌంట్ అప్లికేషన్ ఫారం నింపండి.
  4. ధృవీకరణ పూర్తయిన తర్వాత, మీరు మీ ప్రత్యేక ట్రేడింగ్ అకౌంట్ వివరాలను అందుకుంటారు.
  5. ట్రేడ్ ప్రారంభించండి!

ఇప్పుడు మీకు, ఒక డిమాట్ మరియు ట్రేడింగ్ అకౌంట్ రెండూ ఉన్నందున, మీరు కొంత  ఆన్లైన్ ట్రేడింగ్ లోకి దిగవచ్చు. ఫైనాన్షియల్ సెక్యూరిటీలలో మీరు వాణిజ్యం చేసుకోవడంలో  మీ డిమాట్ మరియు ట్రేడింగ్ అకౌంట్లు ఎలా సహాయపడతాయో అర్థం చేసుకోవడానికి రెండు సందర్భాలను చూద్దాం. 

డిమాట్ మరియు ట్రేడింగ్ అకౌంట్లను ఉపయోగించి ట్రేడింగ్

  1. పెట్టుబడిదారు కొనుగోలు చేయాలనుకున్నప్పుడు

మీ ట్రేడింగ్ అకౌంట్ నుండి, షేర్లు కొనుగోలు చేయడానికి మీరు ఒక ఆర్డర్ ఉంచవచ్చు. తరువాత, ఆర్డర్ స్టాక్ ఎక్స్చేంజ్ స్థాయిలో ప్రాసెస్ చేయబడుతుంది, మరియు మీరు కొనుగోలు చేసిన షేర్లు మీ డిమాట్ అకౌంట్లో జమ చేయబడతాయి

  1. పెట్టుబడిదారు విక్రయించాలనుకున్నప్పుడు

మీ ట్రేడింగ్ అకౌంట్ నుండి, మీరు ఒక నిర్దిష్ట సెక్యూరిటీ యొక్క x మొత్తాన్ని అమ్మడానికి ఆర్డర్ చేస్తారు. ఈ చర్య ఎక్స్ఛేంజ్  స్థాయిలో నిర్వహించబడుతుంది, మరియు డెబిట్ చేయబడిన సెక్యూరిటీలను చూపడానికి మీ డిమాట్ అకౌంట్ అప్డేట్ చేయబడుతుంది.

మీ బ్రోకర్/సంస్థ యొక్క విధానం ఆధారంగా ఆన్లైన్లో లేదా కాల్ ద్వారా ట్రేడింగ్ జరగవచ్చు. మీరు ఫోన్ పై ట్రాన్సాక్షన్ అభ్యర్థించినట్లయితే, ట్రాన్సాక్షన్ పూర్తి చేయడానికి మీ బ్రోకర్ ఆ వివరాలను అందించాల్సిన అవసరం కాబట్టి మీ అకౌంట్ వివరాలు సిద్ధంగా ఉంచుకోండి.

వాణిజ్యం ప్రారంభించడానికి ముందు అందించిన అకౌంట్ సమాచారాన్ని ఎక్స్ఛేంజ్  ధృవీకరిస్తుంది. ఇది మీరు వ్యాపారం చేయాలనుకుంటున్న షేర్ల లభ్యతను నిర్ధారిస్తుంది, మార్కెట్ ధరను గమనిస్తుంది మరియు తరువాత మాత్రమే ట్రాన్సాక్షన్ చేపడుతుంది.

మీరు వ్యాపారం ప్రారంభించడానికి ముందు మీ డిమాట్ మరియు ట్రేడింగ్ అకౌంట్లను అనుసంధానించడం మంచిది, తద్వారా మీరు ఒక ట్రాన్సాక్షన్ చేసిన ప్రతిసారి మీరు రిపీటెడ్ గా అకౌంట్ వివరాలను అందించవలసిన అవసరం లేదు. ఏదైనా అదనపు వాటాదారులను తొలగించడానికి అదే సంస్థతో మీ డిమాట్ మరియు ట్రేడింగ్ అకౌంట్లను కలిగి ఉండటం మంచిది.

ఇప్పుడు మీకు డిమాట్ మరియు ట్రేడ్ అకౌంట్లు ఎలా పని చేస్తాయి అనేదాని గురించి తెలుసు మరియు ఆన్‌లైన్‌లో డిమాట్ అకౌంట్ తెరవడం ఎంత సులభమో తెలుసు కాబట్టి, ‘డిమాట్ అకౌంట్ తెరవండి’ పేజీకి వెళ్లి 15 నిమిషాల్లో ట్రేడింగ్ ప్రారంభించండి!